nl
HomeNieuwsNon-binaire werknemers in de loontransparantiewet
Wie telt mee in welke berekening

Non-binaire werknemers in de loontransparantiewet

Veel HR-systemen kennen drie of meer waarden voor gender. De wettelijke loonkloofrapportage vergelijkt alleen mannen en vrouwen. De regering heeft inmiddels uitgelegd wat dat betekent voor non-binaire werknemers en het antwoord is genuanceerder dan "ze tellen niet mee".

Door · Gepubliceerd: · Leestijd: 5 minuten

Kort antwoord

  • Non-binaire werknemers hebben dezelfde rechten op looninzage, gelijke beloning en rechtsbescherming als iedere andere werknemer.
  • Hun loon telt in beginsel niet mee in de man/vrouw-loonkloof, maar ze tellen wel mee voor de organisatiegrootte, de kwartielen en het aandeel met variabele beloning.
  • Een non-binaire werknemer mag zelf kiezen om als man of vrouw in de rapportage te worden meegenomen. De werkgever mag dat niet verplichten.

Wat de regering heeft gezegd

In de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel (Kamerstuk 36 949, nr. 3) en in het nader rapport na het advies van de Raad van State (nr. 4) staat expliciet hoe non-binaire werknemers worden behandeld.

De kern is eenvoudig. Discriminatie op grond van geslacht omvat ook gender en genderidentiteit, dus alle beschermende rechten gelden volledig. Alleen waar de wet een statistische vergelijking tussen mannen en vrouwen voorschrijft, blijft het loon van een non-binaire werknemer in beginsel buiten die vergelijking.

Grootste valkuil

Non-binaire werknemers volledig uit je analyses filteren. Dan kloppen je kwartielgrenzen niet meer, mis je werknemers bij de telling van de organisatiegrootte en sluit je mensen uit van rechten die ze gewoon hebben.

Drie populaties

Niet één genderfilter, maar drie selecties

De populatie voor functiewaardering, die voor percentages en die voor loonvergelijkingen is niet dezelfde. Wie die drie samenvoegt in één filter, rekent op minstens één plek verkeerd.

Iedereen

Volledig meenemen

  • Functiewaardering en clustering
  • Gelijk loon voor gelijkwaardig werk
  • Individuele looninzage en verduidelijking
  • Jaarlijkse informatie over looninzage
  • Organisatiegrootte (100 of meer werknemers)

Totaal arbeidsverhoudingen

Meetellen in de noemer

  • Onderdeel e: aandeel met aanvullende of variabele beloning
  • Onderdeel f: indeling in loonkwartielen

Alleen man en vrouw

In beginsel buiten de vergelijking

  • Onderdelen a tot en met d: gemiddelde en mediane loonkloof
  • Onderdeel g: loonkloof per categorie werknemers
  • De 5%-grens voor de gezamenlijke loonevaluatie

Wat dit doet met de berekening

Een werkgever met vijf werknemers in dezelfde categorie. Het gemiddelde van de mannen is € 31, dat van de vrouwen € 29. De loonkloof is 6,45%.

GenderBruto-uurloon
Man€ 30
Man€ 32
Vrouw€ 28
Vrouw€ 30
Non-binair€ 45
Wettelijke loonkloof6,45%

De € 45 van de non-binaire werknemer verandert deze uitkomst niet. Bij het bepalen van de kwartielgrenzen telt die werknemer wel mee.

0% loonkloof is geen vrijbrief

Verdienen een man en een vrouw allebei € 30 en een non-binaire collega met gelijkwaardig werk € 20, dan is de wettelijke loonkloof 0%. Er ontstaat dus geen verplichte gezamenlijke loonevaluatie. Het verschil moet je wel kunnen verklaren met objectieve criteria, anders loop je het risico op beloningsdiscriminatie.

Looninzage: vergelijken met beide groepen

Een non-binaire werknemer kan bij een looninzageverzoek een vergelijking vragen met zowel de gemiddelden van mannen als die van vrouwen in dezelfde categorie. Je hoeft geen apart gemiddelde voor non-binaire werknemers te berekenen. De reactietermijn is ook hier uiterlijk twee maanden.

Eigen loon
€ 28
Gemiddelde mannen
€ 30
Gemiddelde vrouwen
€ 29
Fictief voorbeeld, geen voorgeschreven rapportopmaak.

Wie geldt als non-binair?

De personeelsadministratie is in beginsel leidend. Daaruit volgen drie situaties.

  1. A

    Geregistreerd als man of vrouw

    De werknemer telt mee in de overeenkomstige groep van de loonrapportage.

  2. B

    Geregistreerd als non-binair

    De werknemer blijft in beginsel buiten de man/vrouw-loonvergelijkingen, maar telt mee in de totalen.

  3. C

    Non-binair, maar kiest zelf voor man of vrouw

    Dat is toegestaan. De werkgever mag de werknemer niet verplichten die keuze te maken.

Wat dit vraagt van je administratie

Die vrijwillige keuze maakt één genderveld onvoldoende. Je wilt de oorspronkelijke registratie niet overschrijven, maar je moet wel kunnen laten zien welke indeling in de rapportage is gebruikt.

  • Bewaar de genderregistratie en de classificatie voor de rapportage als twee aparte gegevens.
  • Leg vast waarom een classificatie afwijkt van de registratie.
  • Bepaal kwartielgrenzen en totalen op alle arbeidsverhoudingen, voordat je naar man en vrouw selecteert.
  • Houd de wettelijke 5%-signalering los van een bredere controle op individuele loonverschillen.
  • Bij uitzendkrachten geldt dezelfde logica. Ga er niet van uit dat uitlener en inlener dezelfde genderregistratie hebben.

Veelgestelde vragen

Tellen non-binaire werknemers mee voor de grens van 100 werknemers?

Ja. Voor het bepalen van de organisatiegrootte tellen alle werknemers mee, ongeacht hun genderregistratie.

Moet ik een aparte loonkloof voor non-binaire werknemers rapporteren?

Nee. De wet vraagt geen afzonderlijke non-binaire loonrapportage. Non-binaire werknemers hebben wel recht op toegang tot de rapportage die je met werknemers deelt.

Mag ik een non-binaire werknemer voor de rapportage als man of vrouw indelen?

Alleen als de werknemer daar zelf voor kiest. Je mag die keuze niet opleggen of afdwingen.

Bronnen

  • [1]Memorie van toelichting, Kamerstukken II 2025/26, 36 949, nr. 3, met name paragraaf 4.3.2 (geslacht) en paragraaf 4.4.3 (positie van non-binaire personen in de loonrapportage).
  • [2]Advies Raad van State en nader rapport, Kamerstukken II 2025/26, 36 949, nr. 4, onderdeel 5 (geslachtsregistratie).
  • [3]Richtlijn (EU) 2023/970, artikelen 4, 7, 9 en 10.

Gerelateerde artikelen

Reken met de juiste populatie

Zie hoe Payqual functiewaardering, looninzage en de loonkloofrapportage onderbouwt met controleerbare data.