Looninzageplicht
Elke medewerker kan per e-mail opvragen wat hij of zij verdient ten opzichte van collega's in dezelfde categorie. Dit geldt voor alle werkgevers, ongeacht grootte. Je hebt twee maanden om te antwoorden. Het inzage-antwoord zelf bevat alleen vergelijkingsdata: eigen loon, gemiddelden per geslacht en de gehanteerde criteria. Afwijkingen of correctievoorstellen horen niet in dit antwoord; daarvoor bestaat het verduidelijkingsverzoek als vervolgstap. Om binnen twee maanden compliant te kunnen reageren moet je je hele organisatie al hebben geanalyseerd en geclusterd. Zonder voorbereiding is dit onmogelijk op tijd.
Laatste update: 24 februari 2026 · Leestijd: 6 minuten
Wat zegt de wet over looninzage?
“Werknemers hebben het recht om schriftelijk informatie op te vragen over hun individuele beloningsniveau en de gemiddelde beloningsniveaus, uitgesplitst naar geslacht, voor categorieën van werknemers die gelijke of gelijkwaardige arbeid verrichten.”
EU Richtlijn 2023/970, artikel 7
De richtlijn geeft werknemers een sterk individueel recht op salarisinformatie. De eisen zijn strikt en gelden zonder uitzondering.
Geldt voor alle werkgevers
In tegenstelling tot de rapportageplicht geldt de looninzageplicht voor álle werkgevers, ongeacht het aantal medewerkers. Ook een organisatie met 10 medewerkers moet kunnen antwoorden (Richtlijn 2023/970, artikel 7 lid 1).
Antwoord binnen twee maanden
Na ontvangst van een verzoek moet de werkgever binnen twee maanden een schriftelijk, volledig antwoord geven. Bij niet-tijdig antwoorden verschuift de bewijslast volledig naar de werkgever (Richtlijn 2023/970, artikel 7 lid 4).
Vergelijking met gelijke arbeid
Het antwoord moet het salaris van de werknemer vergelijken met het gemiddelde van collega's die gelijke of gelijkwaardige arbeid verrichten, uitgesplitst naar geslacht (Richtlijn 2023/970, artikel 7 lid 1).
Objectieve criteria uitleggen
De werkgever moet uitleggen welke objectieve, genderneutrale criteria zijn gebruikt voor de salarisbepaling en -indeling.
Niet of onvolledig reageren = rechtsvermoeden
Als je niet binnen twee maanden of onvolledig reageert, wordt het vermoeden van loondiscriminatie geacht te bestaan (art. 11a Wgbmv; artikel 18 Richtlijn 2023/970), behalve als je aantoont dat de inbreuk onmiskenbaar onopzettelijk en van geringe aard is. Een goed inhoudelijk antwoord op het verzoek voorkomt dit; bewijslastdiscussies bij vermoeden uit de cijfers spelen pas via een verduidelijkingsverzoek.
Waarom dit het grootste risico is
De lookinzageplicht is de meest onderschatte verplichting. Eén verzoek kan een keten van juridische gevolgen in gang zetten.
Je moet je hele organisatie al hebben geanalyseerd
Om het salaris van één medewerker te vergelijken met collega's in dezelfde categorie, moet je eerst alle functies hebben geclusterd. Dat kun je niet in twee maanden opzetten.
Elke medewerker kan het aanvragen
Dit is geen abstracte rapportageplicht. Elke individuele medewerker kan morgen een e-mail sturen. Bij grote organisaties kan dat tientallen verzoeken tegelijk betekenen.
Niet antwoorden kan rechtsvermoeden activeren
Als je niet binnen twee maanden antwoordt, wordt het vermoeden van loondiscriminatie geacht te bestaan. Alleen als je aantoont dat de inbreuk onmiskenbaar onopzettelijk en van geringe aard is, geldt die uitzondering.
Eén verzoek kan een domino-effect starten
Als het antwoord een ongelijkheid onthult, kan dit leiden tot claims van alle medewerkers in dezelfde categorie, inclusief terugwerkende compensatie.
Hoe Payqual je voorbereidt op lookinzageverzoeken
Payqual analyseert je hele organisatie proactief, zodat je op elk moment een lookinzageverzoek kunt beantwoorden. Geen haastwerk, geen risico.
Volledige organisatie-analyse
Payqual clustert alle functies op basis van gelijkwaardige arbeid en berekent de gemiddelde beloning per cluster, uitgesplitst naar geslacht. Dit gebeurt vooraf, niet pas als het verzoek binnenkomt.
Risico's intern zichtbaar (niet in het antwoord)
Payqual signaleert intern per cluster waar het basisloon of bruto-uurloon >5% afwijkt, zodat je proactief kunt corrigeren of objectief kunt motiveren. Deze signalering hoort niet in het inzage-antwoord; dat blijft puur vergelijkingsdata.
Antwoord genereren
Bij een verzoek selecteer je de medewerker en Payqual genereert een antwoord met de juiste vergelijkingsgegevens, criteria en uitleg. Compliant en binnen de deadline.
De sleutel is voorbereiding. Door je organisatie continu geanalyseerd te houden in Payqual, kun je elk verzoek beantwoorden binnen minuten in plaats van maanden.
Wat als de werknemer méér wil weten?
Het inzage-antwoord is puur data. Op drie wettelijke gronden kan een werknemer vervolgens een verduidelijkingsverzoek indienen, en dan ben je verplicht meer te leveren dan alleen cijfers.
Dit komt erná het inzage-antwoord. Geen cijfers maar uitleg, motivatie of correctie, afhankelijk van welke grond geldt.
Art. 10c lid 6 Wgbmv: toelichting op de loonrapportage
Vraagt de werknemer om verduidelijking van de loonrapportage en toelichting op de loonkloof in zijn categorie, dan ben je verplicht een gemotiveerde toelichting te geven. Geen vrijblijvende uitleg: onderbouwd met de criteria en de methode.
Vermoeden van loondiscriminatie, bewijslast bij werkgever (art. 11a Wgbmv)
Bij een vermoeden van loondiscriminatie ligt de bewijslast bij jou als werkgever. De wet noemt geen vaste procentuele drempel: feiten en context bepalen of het vermoeden voldoende aannemelijk is. Uiteindelijk beoordeelt de rechter of het bewijs volstaat; zonder objectieve, genderneutrale rechtvaardiging sta je zwak.
Niet-rechtvaardigbaar verschil (art. 10c lid 7)
Kun je het verschil niet rechtvaardigen op basis van objectieve, genderneutrale criteria, dan ben je verplicht het binnen redelijke termijn te verhelpen. De vraag is dus niet óf je corrigeert, maar wanneer.
Ben je voorbereid?
Beantwoord deze vragen om te zien of jouw organisatie klaar is voor een lookinzageverzoek.
Zijn alle functies geclusterd op basis van gelijkwaardige arbeid?
Is de gemiddelde beloning per cluster berekend, uitgesplitst naar geslacht?
Zijn de beloningscriteria objectief en genderneutraal vastgelegd?
Kun je binnen twee maanden een schriftelijk antwoord genereren?
Is er een proces voor het afhandelen van lookinzageverzoeken?
Je organisatie is niet voorbereid. Een lookinzageverzoek kan morgen binnenkomen. Neem actie.
Altijd voorbereid
Je organisatie is continu geanalyseerd en klaar voor elk verzoek.
Antwoord in minuten
Genereer een compliant antwoord per medewerker met één klik.
Risico's voorkomen
Zie afwijkingen vóórdat medewerkers vragen stellen en corrigeer proactief.
Kan jouw organisatie een lookinzageverzoek aan?
Wacht niet tot het eerste verzoek binnenkomt. Bereid je organisatie nu voor met Payqual.